مدیریت پروژه چیست؟ اهداف و تعاریف اولیه

مدیریت پروژه چیست؟ نگرشی بر اهداف و تعاریف اولیه

در این مطلب از سایت عصر تحول دیجیتال، با مقدمه‌ای بر مفهوم پروژه در خدمت شما بازدیدکنندگان عزیز و محترم هستیم. در رابطه با این مفهوم، در مقاله مرکز پیکره دانش مدیریت پروژه (PMBOK) می‌خوانیم: یک پروژه تلاشی موقت برای خلق یک محصول، خدمت و یا دست‌یابی به نتایجی منحصر به فرد است. علت به کار بردن عبارت «موقت» در این تعریف، این است که برای هر پروژه یک زمان شروع و پایان تعریف می‌شود که طی این بازه، مجموعه خاصی از عملیات برای تحقق به هدفی از پیش تعیین شده به انجام خواهد رسید.

مشخصات اصلی یک پروژه

هر پروژه، نقطه شروع و پایان مشخصی دارد.
پس از رسیدن به نقطع پایان، پروژه به اتمام رسیده است.
پروژه، تلاشی برای دست‌یابی به یک کالا یا خدمت جدید است.
پروژه باید نیاز مشتری و یا ذینفعان را برآورده سازد.

مدیریت پروژه چیست؟

مدیریت پروژه، به معنای برنامه‌ریزی، سازماندهی، ایجاد انگیزه و کنترل منابع لازم برای دستیابی به اهداف خاص و از پیش تعیین شده است. چالش اصلی مدیریت یک پروژه، دستیابی به اهداف پروژه، احاطه بر دامنه آن، زمان، کیفیت و صرف هزینه‌ها است.

مفهوم مدیریت پروژه اولین بار در دهه ۵۰ میلادی مطرح شد و نیاز به آن، همزمان با تجربه موفق برنامه‌ریزی و مدیریت بهینه امور در کسب‌وکارها احساس شد.

چرخه عمر پروژه

مدیریت پروژه، شامل ۵ فرآیند است که در زیر به جزئیات هریک خواهیم پرداخت.

آغاز: در این مرحله، “چرا”یی موجودیت پروژه تعیین می‌شود. در این قسمت، اهداف پروژه تعیین شده و پس از انتخاب مدیر پروژه، همه اهداف به شکلی واضح بیان می‌شوند. فعالیت مهم در رابطه با این مرحله، تنظیم «منشور پروژه» است.
برنامه‌ریزی: در این مرحله، مدیر و تیم پروژه در کنار هم کار می‌کنند تا کلیه مراحل لازم برای رسیدن به نتیجه مورد انتظار پروژه برنامه‌ریزی گردد. خلق طرح کلی پروژه در این مرحله، شامل قسمت‌هایی از قبیل برآورد هزینه، منابع و از همه مهم‌تر طراحی نمودار گانت (Gantt Chart) است.
اجرا: پس از آماده شدن طرح وبرنامه‌ریزی کلی پروژه، اعضای تیم وارد عمل شده و فرآیند عملیاتی پروژه به صورت قدم به قدم به اجرا درمی‌آید.
کنترل: با آغاز فرآیند عملیاتی پروژه، به طور همزمان مدیر پروژه کلیه امور را از لحاظ صرف زمان، هزینه، کیفیت، ریسک و … به طور دائم زیر نظر می‌گیرد تا از انجام بهینه کلیه اقدامات اطمینان حاصل گردد.
پایان: جمع‌آوری کلیه اطلاعات لازم برای کسب اطمینان از پایان یافتن کامل پروژه در این مرحله انجام می‌گیرد.

مدیریت پروژه چیست؟ اهداف و متدولوژی‌ها

آیا کلیه فرآیندهای چرخه عمر پروژه، مستقل از هم کار می‌کنند؟

با نگاهی به تعاریف فوق، ممکن است فکر کنید که هر مرحله دارای موجودیتی مجزا از دیگر مراحل بوده و در واقع صرفا پس از پایان یافتن یک مرحله، مرحله دیگر اجرا می‌شود.
باید در نظر داشته باشید که این تصور به کلی غلط است؛ زیرا که هیچ‌یک از فرآیندهای فوق نسبت به هم مستقل نیستند. فعالیت‌ها، منابع و گاها اهداف یک پروژه در هر مرحله تغییرپذیر هستند.
به عنوان مثال، مرحله «کنترل» به طور همزمان با مرحله «اجرا» انجام می‌گیرد و به همین شکل ممکن است هریک از مراحل دیگر هم طی چرخه عمر پروژه به یکدیگر وابستگی داشته باشند.

مزایای مدیریت پروژه

مدیریت پروژه، یک ابزار قدرتمند برای کسب و کارهاست که مزایای متعددی در ابعاد گوناگون را برای ذینفعان به همراه دارد. استفاده از رویکرد مدیریت پروژه، شانس موفقیت کسب و کارها را بهبود می‌بخشد تا ضمن صرفه‌جویی در زمان و هزینه‌ها، بتوان به اهداف تعیین شده دست پیدا کرد. از جمله مزایای اصلی استفاده از مدیریت پروژه در انجام کارها می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • بهبود شانس موفقیت و دستیابی به اهداف
  • کسب چشم‌اندازی واضح در مورد پروژه و تناسب آن با استراتژی کسب‌وکار
  • فراهم‌سازی امکان صرفه‌جویی در هزینه‌ها و منابع
  • امکان تنظیم بهینه هزینه‌ها، برنامه و بودجه‌بندی
  • بهبود بهره‌وری و کیفیت کار
  • برآورده ساختن نیازها و انتظارات ذینفعان
  • کاهش دادن خطرات ناشی از عدم موفقیت پروژه
  • بهبود رضایت مشتریان
  • انعطاف و مقیاس‌پذیری کسب و کار

با توجه به در دسترس بودن فناوری و تجهیزاتی همچون رایانه، موبایل، تبلت و اینترنت در هر جا و مکان، هر یک از این راهکارها را می‌توان به عنوان ابزاری در راستای بهبود مدیریت پروژه به کار برد. در واقع با توجه به پیشرفت علم و تکنولوژی، امروزه مدیریت پروژه فراتر از یک رشته تحصیلی است و با توجه به روند رو به رشد کسب‌و‌کارها، مدیریت منابع و صرفه‌جویی در هزینه‌ها به یک چالش واقعی بدل شده است. در نتیجه می‌توان گفت که مدیریت پروژه، تبدیل به ابزاری شده که موفقیت هر پروژه و یا کسب و کاری را باید در دل راهکارهای مرتبط با آن جستجو کرد.

به همین علت، در مطالب آینده سعی بر آن خواهد بود تا فرآیند مدیریت پروژه را با تمرکز بر راه‌اندازی استارتاپ، تشکیل تیم‌های توسعه و تست نرم افزار به شکل تخصصی‌تری مورد بررسی قرار دهیم.

متخصص استقرار سیستم‌های هوشمند کسب‌و‌کار و یکپارچه‌سازی فرایندها، کارشناس ارشد تست و تضمین کیفیت نرم افزار، متخصص طراحی و پیاده سازی محیط کار دیجیتال

جوابی بنویسید:

آدرس ایمیل شما به صورت عمومی منتشر نخواهد شد.

Site Footer