نقشه راه تحول دیجیتال چیست و چرا به آن نیاز دارید؟

نقشه راه تحول دیجیتال چیست و چرا به آن نیاز دارید؟

تعریف صحیح نقشه راه تحول دیجیتال کلیدی است که تغییرات را به صورت کاملا هماهنگ و موثر هدایت می‌کند و اینکه کسب و کار شما بزرگ است یا کوچک تفاوتی ندارد. تحول دیجیتال درواقع سفری از دنیای سنتی کسب و کار به دنیای مدرن می‌باشد و یک مسیر مناسب جهت رسیدن به نقطه‌ای مطلوب برای شرکت‌ها است که البته مسیر دستیابی به آن برای هر کسب و کار با دیگری تفاوت دارد. مشابه هر سفر دیگری، داشتن یک سری برنامه‌ریزی‌های اولیه می‌تواند مفید باشد و ضمن صرفه‌جویی در هزینه‌های اضافی، رسیدن به مقصد مورد نظر را به شکلی امن تضمین می‌کند.

تحول دیجیتال و مزیت رقابتی

انجام کارها و فعالیت‌های کاملا موفق در محیط کسب و کار مدرن امروزی طی سال‌های اخیر دگرگون شده است. پیشرفت فناوری و دسترسی آزاد به اطلاعات و شبکه‌های اجتماعی در بازار، شرکت‌ها را مجبور کرده تا به این فکر کنند که چه محصولات و خدماتی را ارائه و چگونه آن‌ها را تولید کنند. مشتریان نسل جوان‌تر انتظار دارند که تعامل با هر شرکت کاملا کارا باشد و تمامی اطلاعات در رابطه با شرکت و محصول در دسترس باشد و البته از طریق فناوری‌های مدرن بتوان آن‌ها را به کار گرفت. شرکت‌هایی که به تازگی وارد بازار می‌شوند، معمولا سعی می‌کنند فرآیندهای کسب و کارشان را از طریق فناوری پیش ببرند. شرکت‌هایی که بیش از چند سال در بازار هستند، احتمالا تغییرات دنیای مدرن را چالش برانگیز تصور کرده و از تجربیات قبلی‌شان کاملا متفاوت می‌بینند. برای آنکه این شرکت‌ها بتوانند به صورت موفق رقابت کنند، تحول دیجیتال برای آن‌ها یک عنصر کلیدی به شمار می‌رود تا آنها را در مسیر مدرن انجام کار قرار داده و فراهم ساختن نیاز و انتظارات مشتریان را امکان‌پذیر سازد. درجه تحول دیجیتال مورد نیاز آنها بسته به چند فاکتور است که شماری از آن‌ها به شرح زیر هستند:

  • ماهیت صنعتی فعالیت شرکت
  • سن و سایز شرکت
  • تحول در ابزارها و فرایندهای مورد استفاده
  • انگیزه مالکان و رهبران شرکت از اثرات تغییر در کسب و کار

همانطور که می‌دانید، انتظارات مشتریان تاکنون تغییر کرده است؛ بنابراین هر روزی که شرکت در شروع سفر تحول دیجیتالش تعلل کند، یک روز از رقبایش عقب افتاده و این موضوع منجر به از دست دادن کسب و کار و مشتریان فعلی و بالقوه خواهد شد. 

نقشه راه تحول دیجیتال چیست؟

همانطور که پیشتر گفتیم، هر سازمانی منحصر به فرد است و درنتیجه مقیاس و میزان تلاش مورد نیاز برای دستیابی به تحول دیجیتال برای آن سازمان متفاوت می‌باشد. نقشه راه تحول دیجیتال طرحی است که برای هماهنگی و به جریان انداختن تغییرات در کل سازمان بکار می‌رود. بسته به اینکه شرکت شما چگونه پروژه‌ها، طرح‌ها و تصمیمات سرمایه‌گذاری را مدیریت می‌کند، نقشه راهتان می‌تواند شامل محتوایی باشد که به شکل متفاوتی به اجرا گذاشته شود؛ اما در کل عواملی کلیدی برای هر نقشه راه تحول دیجیتال باید وجود داشته باشد که شماری از آنها در ذیل ارائه می‌شوند:

  1. تعریف بیانیه‌ای از اینکه شما در تلاش برای رسیدن به کدام نقطه هستید.

تحول دیجیتال برای شرکت شما به چه معناست؟ چه میزان از تحولات را می‌خواهید به وجود آورید؟ به چه اندازه‌ای مناسب می گویید؟ شرکت‌ها معمولا دگرگونی‌ها را تحمل می‌کنند؛ زیرا چشم اندازی از اهداف مشخص دارند که در تلاشند به آنها برسند. بیانیه چشم‌انداز رهبری می‌تواند بسیار موثر باشد و پیاده‌سازی موفق تحول دیجیتال را تضمین کند. در واقع تصویری کاملا شفاف برای پرسنل، شرکا و مشتریان باید ترسیم شود تا آنها قادر باشند عملکرد آتی خود را با طرح‌ها و برنامه‌های جدید منطبق نمایند. 

  1. استراتژی خود را برای دستیابی به مقصد مورد نظر مشخص سازید.

مدت زمان مورد انتظار شما برای رسیدن به تحول دیجیتال در سازمان چیست؟ آیا شما قصد دارید تا بر اساس رویکرد بیگ-بنگ همه چیز را یک جا تغییر دهید یا اینکه به مرور گام‌های پیشرفت را بردارید؟ آیا شما از ابتدا از تمامی تغییراتی که باید اتفاق بیافتد، آگاه هستید یا اینکه در طول مسیر به جزییات می‌پردازید؟ حیطه‌های کلیدی تحول سازمان شما کدام است که در صورت رخداد، آن‌ها را به عنوان تغییراتی موفقیت آمیز برخواهید شمرد؟ یک استراتژی از پیش تعریف شده داشته باشید تا اینکه به همه اثبات کند شما در این تغییرات ثابت قدم بوده و قطعا قصد ایجاد تحول را دارید. 

  1. فعالیت‌های کلیدی که در طول تحول سازمان ممکن است رخ دهد را تعیین کنید.

سنگ‌های بزرگی که برای دست‌یابی به تحول دیجیتال باید جابه‌جا کنید، شامل چه مواردی هستند؟ تمامی اقدامات نباید لزوما با جزئیات مسیردهی شوند؛ بلکه شما باید تغییرات حیاتی را شناسایی کرده و آن‌ها را به موقع برای دست‌یابی به نتایج موثر به انجام برسانید. برای هر سازمانی، فعالیت‌های کلیدی می‌تواند متفاوت باشد. از جمله این فعالیت‌ها می‌توان به «مجهز کردن سازمان به فناوری روز»، «ساختاردهی مجدد سازمان»، «تغییرات اکوسیستم زنجیره تامین» و «اصلاحات و بازنگری فرآیندهای کسب و کار» اشاره کرد. اگر شما با روش‌های مدیریت پروژه آشنا باشید، پس می‌توانید این فعالیت‌ها را به عنوان گام‌های مسیر بحرانی‌تان قرار دهید. در صورت وجود گزینه‌های جایگزین، نقشه راه شما باید شامل هزینه‌های پیش‌بینی شده برای هزینه / سود باشد تا به شما در تصمیم‌گیری‌ها کمک کند.

  1. نقاط برجسته‌ای که با آن‌ها مواجه هستید را مشخص کنید.

مقصد سفر تحول دیجیتال ممکن است فراتر از خط افق و همراه با خمش‌ها و بدون خط دید مستقیم از جایی که شما ایستاده‌اید و به جایی که می‌خواهید بروید باشد. نقشه راه تحول دیجیتال شما باید شامل توصیفی از اهداف میان مدتی باشد که شما باید در طول مسیر به آن‌ها برسید. این نقاط برجسته، مرجعی مفید برای اطمینان از تحول شما در طی دوره فراهم می‌کند و همچنین وسیله‌ای را برای اندازه‌گیری پیشرفت ارائه می‌دهند. آن‌ها همچنین می‌توانند در تعیین انتظارات مردم از ارزش تحول و تحولات در محیط کار نیز به شما کمک کنند.

چرا به نقشه راه نیاز دارید؟

بدون طرح و برنامه‌ریزی فرآیندها، شما اساسا در سفر تحول دیجیتال سردرگم می‌شوید و این موضوع هم می‌تواند پرهزینه باشد و هم اینکه برای آینده شرکت شما پرریسک باشد. اگر شما ندانید که به کجا می‌خواهید برسید، پس چگونه می‌خواهید بفهمید که به چه مسیری در حال حرکت هستید و اینکه آیا در جهت درست قرار گرفته‌اید یا اشتباه؟ تحولات در اندازه بزرگ می‌توانند هولناک باشند؛ یک نقشه راه می‌تواند به شما کمک کند که پروژه را به بخش‌های مدیریت پذیر تجزیه کرده و درنتیجه به شکل موثرتری برای منابع برنامه ریزی کنید تا مسیر رسیدن به انتظارات سازمان ساده‌تر شود. دقت کنید که تحول دیجیتال اغلب شامل ترکیبی از پروژه‌های فناوری، تغییرات سازمانی و تطبیق فرآیندها است. 

نقشه راه تحول دیجیتال چیست و چرا به آن نیاز دارید؟

تطبیق فعالیت‌ها با نقشه راه

نقشه راه تحول دیجیتال شما مجموعه‌ای دقیق از دستورات نوشته شده نیست. بلکه راهنما و دستورالعملی است که سازمان را برای دستیابی به هدفش هدایت می‌کند. زمانی که پروژه‌ها و فعالیت‌های بالقوه را تعریف و اولویت دهی می‌کنید، باید از سه مورد زیر اطمینان حاصل کنید:

  1. چقدر فعالیت با نقشه راه مطابق است؟ آیا شما را به مسیر درست هدایت می کند؟ بسیاری از پروژه‌ها عموما با نقشه راه تحول دیجیتال هم راستا خواهند بود. برای پاسخ به این سوال، بله/خیر کمکی نمی‌کند؛ بلکه باید از مقیاس ۱ تا ۱۰ آن را اندازه‌گیری کرد. 
  2. تا چه حد انجام فعالیت شما را به رسیدن به هدف سوق می‌دهد؟ اینجاست که تحلیل هزینه/سود می‌تواند موثر باشد. هر فعالیت یا پروژه‌ای که شما انتخاب می‌کنید، باید تاثیراتی روی رسیدن به هدف تحول دیجیتال سازمانتان داشته باشد. چیزی که باید در اینجا ارزیابی شود این است که تا چه حد شما را در جهت مورد نظر حرکت می‌دهد و چقدر هزینه برای دستیابی به آن تأثیر دارد؟ دقت کنید که هیچ دو پروژه‌ای به یک میزان اثربخش نخواهند بود. 
  3. تا چه حد منابع شما مورد استفاده قرار می گیرند تا به نتایج مطلوب دست پیدا کنید؟ هر سازمانی منابع محدودی اعم از سرمایه انسانی، زمان و پول دارد. پس مدیریت بهینه این منابع و استفاده صحیح آنها در راستای تحقق هدف تحول دیجیتال بسیار موثر است. بنابراین لازم است پروژه‌هایی انجام شود که نرخ بازگشت سرمایه را بالا می برد.

اندازه گیری پیشرفت

بین پیشرفت و ایجاد تغییرات تفاوت وجود دارد. میزان تغییراتی که اتفاق می‌افتد به معنی پیشرفت پروژه تحول دیجیتال نیست؛ بلکه اثرات آن تغییرات روی سازمان باید اندازه‌گیری شود. معمولا سازمان‌ها میزان سرمایه گذاری انجام شده روی فعالیت‌های نوآورانه و فرآیندهای کسب و کاری که دیجیتال سازی شده را برای اندازه‌گیری میزان پیشرفت تحول دیجیتال درنظر می‌گیرند. اما این رویکرد صحیح نیست و باعث هدر رفتن زمان و انرژی می‌شود. در واقع چیزی که اهمیت دارد این است که باید تاثیرات این تغییرات مورد بررسی قرار گیرند؛ تاثیراتی که روی محصولات، فرآیندها، بهره وری و کارایی و سوددهی اثرگذار بوده است. زمانی که شما این فاکتورها را بررسی می‌کنید، چیزی که می‌خواهید مشاهده کنید میزان پیشرفت هدف تحول دیجیتال است. 

به‌روش‌هایی برای استقرار یک نقشه راه تحول دیجیتال

محیط کسب و کارها به سرعت تغییر کرده و شرکت‌ها برای رقابت نیاز به مدرن سازی دارند. کسب و کارها می‌خواهند مشتریان جدید خود را از طریق ارائه محصولات و خدمات جدید بدست آورند و عملیات داخلی‌شان را به طریقی بهبود بخشند که از مزایای فناوری مدرن استفاده کنند. شرکت هایی که موارد فوق را بکار می‌گیرند، مزیت‌های رقابتی را اکتساب می‌کنند. در اینجا ۵ به‌روش یا Best Practice برای استقرار نقشه راه تحول دیجیتال شرکت شما ارایه می‌شود:

  1. موفقیت را برای سازمان‌تان تعریف کنید.
  2. تغییرات را به بخش‌های مدیریت پذیر تقسیم کنید. 
  3. به جای آنکه تا پایان هر فرآیند صبر کنید، ارزش‌های استخراج شده را در بین مسیر برداشت کنید.
  4. اینکه نقشه راه تحول دیجیتال چه اثراتی روی افراد سازمان دارد را به عنوان یک موضوع مهم مدنظر قرار دهید.
  5. در صورت لزوم دوره‌های آموزشی ترتیب دهید زیرا محیط به صورت مداوم تغییر می‌کند.

دکتری مدیریت، معمار تحول دیجیتال، یک دهه سابقه مدیریت و توسعه پروژه های نرم افزاری

جوابی بنویسید:

آدرس ایمیل شما به صورت عمومی منتشر نخواهد شد.

Site Footer